NEDDERDÜÜTSCH AUTORENDREPEN 2025
Hein Hansen
De Freeheit in mi
„Hans, nun kumm, dat warrt Tiet.“ „Ja, ik weet Paula, dat is mal wedder fief vör twölf! … Nee, ik kuum hüüt nich mit to de Demo. Ik weet nich, ob dat hüütodags no Sinn maakt, blots op de Straat to gahn, um de grote Probleme wedder in de Griff to kriegen.“
„Och, mien leve Sokrates, denn bliev du man op dien Goornligg. Dat is keen dösige Platz um op de Ünnergang vun de Avendland to töben. Ik warr denn mal twüschendör dorgegen protesteeren“. Dor liggt Hans nu bi 26 Grad in ’e Sünn, kiggt op de Elv un sineert vör sik hin. Spatzen tschilpen in de Büsche.
„Wat för en schöön Dag“, dach he bi sik. „So warm weer dat noch nie um disse Tiet. Dat kann man goot geneeten … aver ok beten unheemli. Dat warrt tonehmend warmer, dor geiht keen Wech an vörbi! Siet söben Johr sinn Paula un ik nu Privatier. Wi hem allens schafft, wat wi uns vörstellt hebbt: Twee Kinner groottroken un en Huus op en grode Grundstück an de Elv buut. Un wi hem noch Geld, um no 20 Johr dree mal pro Johr in’n Urlaub to flegen, un de Ferienhus an de Ostsee to ünneholen. Tofreen bin ik egenlich. Aver wat is blots buten in de Welt los? Een Katastroof na de anner ruult op uns to. Erst griepen uns de Coronaviren an, denn de Russen de Ukraine un de Hamas Israel. Un schon hem wi de Salat, un sinn in en Wendetiet ankamen, wo keen mehr weet, wo dat hingeiht, un wat do doon is. Statt Klimaschutz geiht dat an Oprüsten! Dat maakt Angst, un schon kruppen de Rechten ut ehr Löcher un propageeren eenfache Antworten, un dat nie’e Unwort „Remigration“ wabbert in de Kööp vun vele Minschen.
Un wat maak ik in disse düstere Tieden? … Leev eenfach wieder, op mien Zauberbarg, so fri na de Motto, wat geiht mi de Welt an … Hans, Hans! Wat is blots ut di worrn? Wenn ik hüüt in de Spegel kiek, seh ik mien Vadder: de vele Falten ünner de Ogen, sien scheeve Grienen un sien Glatze … Je oller ik warr, umso mehr gliek ik em. En Satz vun em kumm in mien Sinn: „Maak du man mien Vadderland schlech!“ En düütsche Patriot bin ik ni ween, ehe en 68er Weltbörger mit en linke Hart. Aver politisch bin ik in Rente. Dat letzte Bestiegen vun en Boom, um de Welt to retten, is ewig her.
Un wat kumm nu? Heft ik ünner disse Sünn as Minsch en Recht op de egene Zauberbarg to leven, egal, wie dat annner Minschen oder Mudder Eerd geiht? … No söben Milliarden Johr is de Eerd vun de Sünn verglöht. Wie kleen un unbedütend man sik föhlt, bi so en Weten. Man is lütter as en Flegenschiet, wenn man över de Grött vun de Universum mit sien unendliche Utdehnung nadenkt. Man spört de korte Tiet, de man nahett, un süht blots no de Dood op sik tokamen. „Puh! …“ Hans, wischt sik de Schweet af.
“Aver för Kant is de egen Freeheit, de de Minsch in sik hett, no en gröttere Wunner, as dat Kosmische. Wie heet dat no in Kants kategorische Imperativ: Handel nur na de moralische Maxime, vun de du wullen kunnst, dat de ok to en allgemeene Gesetz warrn kunn. Wat kunn dat för mi bedüden? Wull nich, dat ik maken kann, wat ik wüll. För Kant is de Minsch fri – anners as en Tier – sik egene Regeln sülvst to geven, na de se denn dat egene Doon utrichten kött. En grote Wunner: Ik bin mien egene Getzgeber! Dat is nun wahrli mehr as en Flegenschiet! Doch betüdet de kategorische Imperativ, dat ik ok wullen mutt, dat alle annern Minschen ok so leven kött, wi ik leev. Ik fohr 20.000 km pro Johr mit mien Auto, un flegg no dreemal so veel. Wenn dat as en allgemeene Gesetz för alle acht Milliarden Minschen gültig weer, dann duert de Ünnergang vun de Mischheit wull nur no 70 Johr! Uns beide Hüüs hem tohoopen binah 300 m² … en Minschenrecht op 150 m² Wohnroom? … Ik eet geern veel Fleesch. Unse Hund eet nur Fleesch. Wenigstens is de Peerd Vegetarier …
Paula kem na veer Stünnen torüch un weer baff. Hans legg immer no op de Ligg. „Na, Sokrates, weets du nu wat?“ Hans sprung op! “Jo, de 300 Johr ole Kant hett mi de Ogen opmaakt. Paula, dat geiht nu af! Wie verkoopen de Auto, un seegen de Japanreis af. Keen Flugreis mehr. De Huus an de Ostsee geben wi op, un disse Huus buen wi so um, dat hier ok no Flüchtlinge mitwohnen kött. Ik bin af hüüt Vegetarier un unse Hund ok … “
„Oh, mien Hans, dat kling na en Sünnstich un dat so fröh in’t Johr!“
Aver Paula mark gau, dat Hans nich tüddelt. He weer so kloor, so bi sik un bi ehr. Binah so, wie se em vör 40 Johr erlevt hett, … dat gefull ehr, … opmol woorn her Ogen natt.
„Wat willst du denn maken? Blots aflehnen? Dat is för mi keen Plaan.“
„Paula, wi fangt no mal nie an … Rünner vun de Zauberbarg un af in de Leven!“
Lang na de Sünnenünnergang – de Spatzen schleepen schon – seeten se no ünner de „bestirnte Himmel“ un harrn tohopen dat Geföhl, dat se schon lang nich mehr so lebendi weern.